Με το ποστ αυτό ξεκινάει με το …μαλακό μια σειρά σημειωμάτων για το (και με αφορμή το) βιβλίο του Άκη Γαβριηλίδη (Α.Γ.) η αθεράπευτη νεκροφιλία του ριζοσπαστικού πατριωτισμού. Ρίτσος- Ελύτης - Θεοδωράκης - Σβορώνος. (Εκδόσεις futura, 2006). Αίσθησή μου είναι πως πρόκειται για ένα βιβλίο -τομή, από χρόνια αναμενόμενο. Και πως αποτελεί μια πρώτης τάξεως ευκαιρία για αναστοχασμό πάνω στο αξιακό υπόβαθρο και τους ζωτικούς μύθους της ελληνικής αριστεράς - και, κατ’ επέκταση, της ελληνικής κοινωνίας.
Τα πρώτα ποστ θα ασχοληθούν με «μικρά» θέματα, που απασχολούν το βιβλίο και στη συνέχεια θα μπούμε σε πιο βαθειά νερά. Επέλεξα, για πρακτικούς λόγους, να «κομματιάσω» τη βιβλιοπαρουσίαση.
*
Ο Α.Γ. αφιερώνει λίγες σελίδες (134 κ.ε.) για να σχολιάσει το γεγονός ότι το ΑΠΘ «απαξιοί να διατηρήσει έστω ένα ίχνος για τους σκελετούς που κρύβει στην ντουλάπα του» αναφερόμενος στο γεγονός της εξαφάνισης του εβραϊκού νεκροταφείου, επί του οποίου οικοδομήθηκε η πανεπιστημιούπολη. Ωστόσο, υπάρχει «ένα ίχνος», το οποίο μπορείτε να δείτε μεγεθύνοντας τη φωτογραφία που ακολουθεί:
Βρίσκεται έξω από το μεγάλο αμφιθέατρο της Νομικής - και τα τελευταία χρόνια το έχουν επιμελώς εγκιβωτισμένο σε μια μεγάλη γυάλινη προθήκη. Ατυχώς, ενημερωτική επιγραφή δεν υπάρχει εκεί γύρω[1].
*
Δεν θα το σχολίαζα - γιατί στο κάτω κάτω θα μπορούσε να ειπωθεί ότι πρόκειται για μια εξαίρεση, που επιβεβαιώνει τον κανόνα. Ωστόσο, με αφορμή την απουσία «έστω ενός ίχνους», ο Α.Γ. σημειώνει:
Οι ναζί ανέλαβαν την εξόντωση των σωμάτων, οι δε Έλληνες πατριώτες την εξόντωση των σημάτων. Με αυτόν τον δεύτερο θάνατο η Θεσσαλονίκη μετατράπηκε σε μια εθνικά καθαρή πόλη, βασισμένη στον αποκλεισμό και την απώθηση, η οποία, υπό το βάρος ίσως των ενοχών της, παραμένει μέχρι σήμερα το προπύργιο του ελληνικού συντηρητισμού - πράγμα που μας κάνει να σκεφτούμε ότι δεν είναι τόσο αταίριαστος ο τίτλος του σχετικού βιβλίου του Μαρκ Μαζάουερ[2].
Από πού κι ως πού η Μπουγατσαδούπολη «παραμένει μέχρι σήμερα το προπύργιο του ελληνικού συντηρητισμού»; Με ποια κριτήρια - και σε σύγκριση με ποιες άλλες ελληνικές πόλεις/ περιοχές;
Η Θεσσαλονίκη σήμερα είναι αυτό που ήταν πάντα: μια πόλη γεμάτη πρόσφυγες (τρίτης, δεύτερης και πρώτης γενιάς). Έχασε τους μουσουλμάνους της, με τις ανταλλαγές των πληθυσμών στη δεκαετία του 1920 - και γέμισε με πρόσφυγες από τη Μικρασία και τον Πόντο. Έχασε τους Εβραίους της, στη δεκαετία του 1940 - και την πλημμύρισαν οι εσωτερικοί μετανάστες (πρόσφυγες, ουσιαστικά) από όλη τη Μακεδονία. Και από τη δεκαετία του 1990 ως σήμερα δέχτηκε το τελευταίο(;) μεγάλο κύμα οικονομικών μεταναστών: ομογενείς από την πρώην ΕΣΣΔ, αλλά και πάρα πολλοί Βαλκάνιοι. Στο μεταξύ, συνέρρευσαν στην πόλη και εγκαταστάθηκαν μόνιμα, για διάφορους λόγους, Έλληνες από όλα τα μέρη της χώρας.[3]
Μιλάμε πια για μια πόλη με πάνω από 1.000.000 κατοίκους. Συντριπτικά πολλαπλάσιους από τις λίγες δεκάδες χιλιάδες Έλληνες του 1913 - ή τους 200.000 (αν δεν κάνω λάθος) που την κατοικούσαν στις αρχές της δεκαετίας του 1940.
Οι νέοι κάτοικοι της Θεσσαλονίκης δεν είδαν ποτέ τα φαντάσματα του Μαζάουερ (και οι περισσότεροι δεν γνωρίζουν πολλά πράγματα γι’ αυτά). Καμιά ενοχή δεν τους χαρακτηρίζει για την τύχη πληθυσμών, τους οποίους δε συνάντησαν και δε συναναστράφηκαν ποτέ. Κι όμως αυτοί (οι νέοι κάτοικοι) είναι η πραγματική Θεσσαλονίκη.
Νομίζω ότι τα όποια πολιτικά / κοινωνικά χαρακτηριστικά της Θεσσαλονίκης θα πρέπει να τα αναζητήσουμε και να τα περιγράψουμε με βάση τη συνεχώς μεταβαλλόμενη (εμπλουτιζόμενη) σύνθεση του πληθυσμού της και όχι με αναφορές σε φαντάσματα. Και, αν είναι δυνατόν, αποφεύγοντας τις απλουστευτικές (και αφελείς) αποφάνσεις του στυλ «η Θεσσαλονίκη είναι συντηρητική γιατί εκλέγει τον Ψωμιάδη».
[1] Ο Α.Γ. δεν κάνει, επίσης, καμιά αναφορά στο μνημείο (γλυπτό) το αφιερωμένο στο Ολοκαύτωμα (των Εβραίων της Θεσσαλονίκης) - το οποίο βρίσκεται τοποθετημένο στην Πλατεία Ελευθερίας, στην απόληξη της οδού Βενιζέλου. Πιθανόν δεν το έχει υπόψη του.[2] Το «Θεσσαλονίκη, η πόλη των φαντασμάτων», το οποίο απασχόλησε πριν λίγο καιρό την καλύβα, για τις αναφορές του στο Μάρκο και τον Τσιτσάνη: http://panosz.wordpress.com/2007/02/20/mazower/[3] Μονάχα ο Σύλλογος Μεσσηνίων Θεσσαλονίκης είχε (πριν λίγα χρόνια, τουλάχιστον) εγγεγραμμένα μέλη από 400 περίπου οικογένειες.
*
Repost. Πρώτη ανάρτηση 10 Απριλίου 2007. Οι προθέσεις του προλόγου …αναθεωρήθηκαν, για λόγους που δεν είναι του παρόντος, αλλά η συζήτηση στα σχόλια παραμένει εξαιρετικά ενδιαφέρουσα!

84 comments
Comments feed for this article
Απρίλιος 10, 2007 στο 9:28 μ.μ
j95
Έχεις πάρει χαμπάρι ποιον έχετε νομάρχη, πού εκλέγεται ο Παπαθεμελής, πού έκανε την πρώτη του λαοσύναξη ο χριστόδουλος πόσους τηλεμάρκετινγκ εθνικιστές είχαν τα κανάλια της πόλης ήδη πριν 10 χρόνια, σε ποιον κάνετε μνημόσυνο κάθε χρόνο, πού πέτυχε διπλάσιο ποσοστό από τον εθνικό μέσο όρο ο Καρατζαφέρης.
Γιατί; Ποιον θα έπρεπε να εκλέγει δηλαδή σα συντηρητική; Το Ζαχαράτο;
Απρίλιος 10, 2007 στο 9:55 μ.μ
Exiled
Κόιτα και αυτό—–> http://www.agitprop.gr/article/53/crime-city
Απρίλιος 10, 2007 στο 10:30 μ.μ
Aθήναιος
Πάνο, μην έχεις καμία αμφιβολία πως η καταστροφή του εβραϊκού νεκροταφείου είναι ένα γεγονός πιο επώδυνο από τη γενοκτονία που στην τελική, έγινε σε καιρό πολέμου κι αυτό το αστείο μνημείο περισσότερο εξοργίζει παρά προκαλεί άλλα αισθήματα. Εμένα προσωπικά με εξοργίζει αφάνταστα.
Απρίλιος 10, 2007 στο 10:34 μ.μ
Πάνος
εξόριστε,
είδα το λινκ, με τη συνέντευξη του (συμφοιτητή μου) Μ. Μπαρτζίδη. Συμφωνώ μαζί του σε ορισμένα σημεία, αλλά διαφωνώ …συνολικά. Μιας και είσαι Θεσσαλονικιός (και νέος) θα ήθελα πολύ τη δική σου άποψη.
*
J,
αν υπονοείς οτι η Αθήνα είναι λιγότερο συντηρητική επειδή έβγαλε δήμαρχο τον κυρ- Νικήτα και υπερνομάρχη την κ. Φώφη, πάσσο. Γούστα είναι αυτά! Ο Χριστόδουλος έκανε εξίσου μεγάλη λαοσύναξη και στην Αθήνα, για τις ταυτότητες. Ο Καρατζαφέρης (αυτοπροσώπως) ΔΕΝ “τράβηξε” - ενώ οι Οικολόγοι διπλασίασαν τις ψήφους τους στη νομαρχία - και ο Μπουτάρης (χωρίς ΚΑΝΕΝΑ κόμμα από πίσω) πήρε 18%. Με άλλη διαχείρηση των πραγμάτων, τα αποτελέσματα θα ήταν εντελώς διαφορετικά και στο δήμο και στη νομαρχία - αλλά κι αυτό δεν είναι καθοριστικό κριτήριο. Τα τηλεμάρκετινγκ της Αθήνας τα αγνοώ - όπως και το μνημόσυνο που αναφέρεις. Τουλάχιστον στη Θεσσαλονίκη δεν υπάρχουν οργανωμένες ομάδες ναζί - θυμήσου τους “χαιρετισμούς” στον αγώνα με την Τουρκία.
*
Αθήναιε,
δεν είναι “μνημείο” - είναι το μοναδικό υπόλειμμα του εβραϊκού νεκροταφείου. Εκτός αν εννοείς το γλυπτό της Πλατείας Ελευθερίας (τέρμα Βενιζέλου)
Απρίλιος 10, 2007 στο 11:06 μ.μ
Aθήναιος
Τί σχέση, σε επίπεδο πολιτικού λόγου έχει ο Νικήτας με τον Ψωμιάδη, Πάνο; Για πες μου γιατί έχω ασχοληθεί επισταμένως με τον πολιτικο λόγο του πρώτου και ξέρω απέξω κι ανακατωτά ό,τι βγήκε κατά την προεκλογική περίοδο, με τα οποία διεκδίκησε την ψήφο των πολιτών, τα ξέρω τόσο καλά που ούτε εγώ να τα είχα γράψει, δλδ.
Ομιλώ για το μνημείο του Ολοκαυτώματος.
Απρίλιος 10, 2007 στο 11:53 μ.μ
Πάνος
Αθήναιε,
Ο λόγος του μεν με του δε ΔΕΝ συγκρίνονται, είναι εντελώς ασύμβατοι. Μόνο που ο “καλός” είναι δανεικό/ επινοημένο (όχι δικό του) άνθος* - ενώ ο “κακός” είναι αυθεντικό γαϊδουράγκαθο. Στο ίδιο κόμμα ανήκουν και οι δύο - και χάριν αυτού εξελέγησαν. Κακώς - και για την Αθήνα και για τη Θεσσαλονίκη. Αν στην Αθήνα ήταν υποψήφιος της ΝΔ κάποιος Αθηναίος “Ψωμιάδης” (από το πυκνό πλήθος τέτοιων και χειρότερων που υπάρχει στους βουλευτές και τους πολιτευτές της ΝΔ) δεν θα εκλεγόταν;
Όσο για το μνημείο, συμφωνώ. Μονάχα που (όπως γράφω και στο ποστ) οι σημερινοί Θεσσαλονικείς, στη συντριπτική τους πλειοψηφία, δεν έχουν την παραμικρή σχέση / επαφή με το Ολοκαύτωμα. Ούτε καν το γνωρίζουν. Όπως δε γνωρίζουν για το Λαμπράκη ή το αντάρτικο πόλης του ‘48 ή τις εκατοντάδες εκτελέσεις που έγιναν στο Γεντί Κουλέ. Όπως δε γνωρίζουν και τα εκατομμύρια Αθηναίοι την ιστορία της Αθήνας.
*ΥΓ: ο πολιτικός Νικήτας δεν εμφανίστηκε για πρώτη φορά στις τελευταίες δημοτικές εκλογές, τον γνωρίζουμε από πολλά χρόνια.
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:00 π.μ.
Πόντος και Αριστερά
Η ολοκλήρωση των γενοκτονιών είναι η λήθη.
Και ατυχώς οι (νεο)Έλληνες έχουν να επιδείξουν θαυμάσιες δάφνες στην κατεύθυνση αυτή. Η αποσιώπηση του εβραϊκού Ολοκαυτώματος δεν αποτελεί μεμονωμένη περίπτωση. Εδώ έχουν εξοντώσει τη μνήμη του άλλου τους μισού… και εννοώ τους Έλληνες της Ανατολής (800.000 είναι τα θύματα, σύμφωνα με τους Αλεξανδρή-Κιτρομηλίδη). Δηλαδή, δεν χαρίστηκαν στους ομοεθνείς, θα χαριστούν στους αλλοεθνείς;;;
Ξέρουν όμως να λένε ωραία “ποντιακά” ανέκδοτα!!!!!!!
Ο “συνωστισμός” στη Σμύρνη, η απουσία οποιασδήποτε αναφοράς στις γενοκτονίες είτε των Ελλήνων της Ανατολής, είτε των Αρμνενίων, είναι το alter ego της σιωπής για το ολοκαύτωμα. Να μην πούμε και για τα θύματα (απ’ την ελληνική εθνότητα) των σταλινικών διώξεων στη Σοβιετική Ένωση του μεσοπολέμου. Ήταν όσοι περίπου οι Εβραίοι της Θεσσαλονίκης.
Ο (νεο)Έλληνας ξέρει: Σιωπή!!!!!!!
μ-π
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:05 π.μ.
Πάνος
μ-π,
ιδού, λοιπόν, η χρυσή ευκαιρία για τους πολυπληθείς Έλληνες της Ανατολής, που κατοικούν σήμερα στη Θεσσαλονίκη: να συμβάλλουν (και ως οργανώσεις και ως πρόσωπα και ως πολιτικοί ηγέτες) ώστε να τιμήσει (και να θυμηθεί) η πόλη όπως πρέπει την ίδια την ιστορία της!
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:41 π.μ.
bioannis
Ορέ Π&Α το πας από εδώ το πας απο εκεί όλο στο ίδιο το φέρνεις… Το ανέκδοτο με το φίδι το ξέρεις ??
Είναι ίσως η πρώτη φορά που συμφωνώ σχεδόν απόλυτα με το Πνεύμα του Πάνου. Αυτή η συζήτηση περι της συντηρητικής θεσσαλονίκης αρχίζει να γίνεται μελό προς ευρεία κατανάλωση. Αυτοί που βάλαν πρώτοι τις σκέψεις για τις ρίζες του εθνικισμού/συντηριτισμού στη θεσσαλονίκη, δεν νομίζω οτι ήθελαν αυτήν την εξέλιξη. Τελικά, η θεσσαλονίκη πάει να αποκτήσει -εκτός των άλλων συνδρόμων- και το ενοχικό σύνδρομο. Και οι υπόλοιπες πόλεις (που από συγκυρία και “τύχη” δεν έδειξαν ακόμη το αληθινό τους πρόσωπο… που ήτανε ?? σε ποιό χωριό ??? που είχανε απαγορέψει στους μετανάστες να πηγαίνουν στα καφενεία και γενικά τους απαγόρευαν να βγαίνουν εξω μετά τη δύση του ηλίου …???) έχουν ισχυρό άλλοθι, να δείχνουν τη θεσσαλονίκη: Εντάξει είμαστε μωρέ … κοίτα στη θεσσαλονίκη τι γίνεται !!
Ε λοιπόν το πρόβλημα του συντηριτισμού της πόλης είναι η ίδια η αριστερά της. Οι ΑνθιμοΨωμιάδηδες βρίσκουν και τα κάνουν… γιατί αντίσταση δεν βρίσκουν.
Έχει δίκιο ο Πάνος !!! Η πόλη αποτελείται πλέον στην πλειψηφία της από “επισκέπτες” και οι επισκέπτες ακόμα χαχανίζουν περί της “νύφης του Θερμαικού” και της “ερωτικής πόλης” των φοιτητικών τους χρόνων.
Προβλέπω σε λίγα χρόνια η πολιτική αντίθεση στη πόλη να μετατραπεί σε αγώνα ντόπιων και “νεοφερμένων”. Θάναι η πρώτη και στρατηγική κίνηση του κατεστημένου στη πόλη, όταν βρεθεί -επιτέλους- μια πειστική εναλλακτική λύση που θα κερδίζει τον κόσμο.
Όπως και στο Δήμο Θερμαϊκού, που οι “νεοφερμένοι” κοιτάζουν παγωμένοι τις εξελίξεις και κομπλάρουν απέναντι στους παλαιούς (που και αυτοί ήταν πρόσφυγες, “νεοφερμένοι” στην περιοχή πριν 50-60 χρόνια).
Εμείς έχουμε κομπλάρει Πάνο, δεν φταίνε οι ΑνθιμοΨωμιάδηδες, εμείς φταίμε που στην ίδιο τον τόπο που ζούμε νοιώθουμε τουρίστες και βολεμένοι. Για την Αθήνα … ας το αφήσουμε καλύτερα. Είναι κάποιοι (όχι απαραίτητα Αθηναίοι.. εξ’ άλλου “Αθηναίος” δεν σημαίνει τίποτε πιά) που με αληθινή χαιρεκακία βλέπουν οτι στη θεσσαλονίκη -ακόμη- υπάρχει θάλασσα και την βλέπουν οι “θεσσαλονικείς”. Οι “επαρχιώτες” έχουν ανάγκη να βλέπουν γύρω του πιό “επαρχιώτες” από τους ίδιους …
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:51 π.μ.
omadeon
Εσύ εκεί πάνου
εγώ εδω χάμου
1.000.000 κάτοικοι δεν είναι ούτε… αξιοπρεπές προάστειο του Πεκίνου. Ενα μικρό χωρίο είστε, γεμάτο μεγάλες ιδέες, ωραίες γυναίκες με φαρδειές περιφέρειες, φαρδείς δρόμους, ευρέα πνεύματα, εβραίικα φαντάσματα, υβριστικούς δημάρχους, Ακηδες και Πάνους, εκεί πάνου…
Εγώ το βιβλίο του Γαβριηλίδη αδυνατώ να το σχολιάσω με κεντρικό άξονα κάποιον τοπικισμό (έστω και καλοήθη και καλοπροαίρετο). Το σχολιάζω -όπως ξέρεις- εκτενώς με άξονα ορισμένες κεντρικές ιδέες του, καθώς και τους δύο δημιουργούς που θάβει (τον Ελύτη και το Θεοδωράκη) στο βλογ μου. Ο Ακης μου έκανε την τιμή να μιλήσει πολλές φορές εκεί, και σε γενικές γραμμές νομίζω ότι οι διάλογοί μας είναι γόνιμοι, ήπιοι και δημιουργικοί.
Αν δεν το μάθατε, οι τελευταίοι διάλογοι του Ακη με μένα έχουν νέο θέμα την “πολιτική ορθότητα”, που προέκυψε σε σχέση με ορισμένες παλιές δηλώσεις του Μίκη Θεοδωράκη. Μία περιήγηση στο βλογ είναι αρκετή, για να τα βρείτε όλα εκεί, χωρίς να χρεαστεί ιδιαίτερο λίνκ, εκτός από το κεντρικό:
http://omadeon.wordpress.com
Απρίλιος 11, 2007 στο 1:08 π.μ.
Πόντος και Αριστερά
Πάνο,
Το πρόβλημα που έθιξα δεν αφορά τη Θεσσαλονίκη.
Είναι πολύ ευρύτερο. Στην Αθήνα έχει άλλα χαρακτηριστικά, στην Πάτρα διαφορετικά…
Όσοι αναγνωρίζουν τον εαυτό τους στην περιγραφή του άθλιου (νεο)Έλληνα είναι δικό τους ζήτημα!
Μια πρώτη προσπάθεια λοιπόν θάναι να ξεκινήσουμε οι δύο εμείς δικτυακοί τόποι -και όσοι άλλοι θέλουν θέλουν ας ακολουθήσουν- αυτό που προτείνεις.
Για να είμαστε ρεαλιστές, πρέπει να πατάμε στη γη που ελέγχουμε. Και μη νομίζεις ότι δε θα πάμε καλά στην περίπτωση που τ’ αποφασίσεις!
Γιατί τα πράγματα έχουν αλλάξει και οι τρόποι παρέμβασης έχουν πολλαπλασιαστεί. Ακόμα και η ιστορία με το βιβλίο της ΣΤ’ δημοτικού, μέσω της διαδικτυακής παρέμβασης κατάφερε να αποκτήσει πρωτοφανή δυναμική……. κ.λπ.
μ-π
Απρίλιος 11, 2007 στο 1:24 π.μ.
bioannis
Πως σου κόλλησε έτσι ορέ Omadeon οτι ο Άκης θάβει Θεοδωράκη/Ελύτη ??? Στη αριστερά του τόπου μας κάνει κριτική και μάλιστα πολύ εύστοχη και γόνιμη. Τα δύο “αστέρια” της νεότερης αριστεράς (μετεμφυλιακής) εκφράσανε με το πάρα πάνω όλες τις απολιθωμένες, “κρυφές” αλλοτριωμένες τους ιδέες, εκφράσανε ένα κόσμο συμπυκνωμένα ποιητικά και μουσικά.
Και εσύ και εγώ ζήσαμε πολλά χρόνια έξω. Αντιλαμβάνεσαι οτι επινοήσαμε έναν άλλο Ελύτη, έναν άλλο Μίκη (εγώ δεν τα πάω καλά με τον πολιτικό Μίκη…) εξ’ ίσου υπαρκτούς και χρήσιμους ?? Αυτοί είναι οι ποιητές εξ’ άλλου… μιλανε σε όλου με ξεχωριστή μαγεία για τον καθένα.
Αμα δείς τον Μίκη πέστου μόνο μια κουβέντα από μένα. Μόνο μια λέξη: “Λυπάμαι” μόνο αυτή.. ουτε καν λυπάμαι για λογαρισμό του. Λυπάμαι σκέτο!!
Διαβάζω το βιβλίο του Ακη, τώρα αυτές τις μέρες, και πραγματικά μου δίνει διέξοδο με έχει συνεπάρει. Μετά από τις τόσες συζητήσεις στην καλύβα ειδικά για το “εθνικό”.. πραγματικά μου δίνει διέξοδο… σε ευχαριστώ Άκη!!
Απρίλιος 11, 2007 στο 1:52 π.μ.
Πάνος
βιογιάννη,
φτάσε ως το τέλος - και θα διαπιστώσεις (υποθέτω) οτι “διέξοδος” είναι πολύ μεγάλη κουβέντα… Ωστόσο, συμφωνώ μαζί σου οτι το βιβλίο είναι εξαιρετικά ενδιαφέρον - γι’ αυτό θέλω να συζητήσουμε στην καλύβα μερικά από τα θέματα που θίγει.
Απρίλιος 11, 2007 στο 1:56 π.μ.
omadeon
Σ’ αυτό το σημείο πρέπει να διευκρινίσω ότι υπάρχει μεγάλη διαφορά των δύο θεμάτων, του Μίκη και του Ελύτη, καθώς και του τρόπου αντιμετώπισής τους από τον Γαβριηλίδη. Για τον μεν Μίκη, όσον αφορά τη μουσική αυτή-καθ-εαυτή ο Ακης ούτε καν τη σχολιάζει. Σχολιάζει μόνο στίχους και δηλώσεις, δηλαδή στίχους που δεν είναι καν του Μίκη και δηλώσεις του Μίκη.
Πως μου κόλλησε ότι τους θάβει? Μα… καλά, στραβός δεν είσαι, άρα ξέρεις τι εννοώ. Κυριολεκτικά αρχίζει και τελειώνει το βιβλίο με στιγματισμό του Μίκη σαν αντισημίτη, με βάση ατυχείς δηλώσεις του - βέβαια. ΠΟΛΥ μεγάλη συζήτηση περί αυτού, στα πρόσφατα σχόλια και κείμενα στο βλογ μου.
Καμία σχέση ο Ελύτης με όλα αυτά. Εκεί η συζήτηση και τα σχόλια είναι ιδιαιτέρως ενδιαφέροντα. Οσον αφορά τον Ελύτη ειδικά, διαφωνώ κάθετα, διαγώνια και οριζόντια μαζί σου, με το συμπέρασμα ότι “επινοήσαμε έναν άλλον Ελύτη”. Η ΕΛΛΑΔΑ είναι εκείνη που επινόησε έναν άλλον Ελύτη από αυτόν που ήταν ο ίδιος, και όσα έλεγε ο ίδιος πραγματικά. Ενοχλούσε πολύ π.χ. τον ίδιο τον Ελύτη το ότι τον βάφτισαν “ποιητή του Αιγαίου”. Η δική μου κατανόηση του Ελύτη αυξήθηκε πολύ πρόσφατα και ανανεώθηκε (με έναυσμα κάποιους τσακωμούς στο διαδίκτυο). Βρήκα επιτέλους και κάτι παλιές μου σημειώσεις, από τη δεκαετία ογδόντα (γραμμένες στην Ελλάδα, μέσα σε ένα διάλειμμα ολίγων ετών ανάμεσα σε δύο περιόδους έξω), με το γενικό τίτλο “Ελύτης, Brown, Laing”. Το μεγαλύτερο μέρος τους μάλιστα στα αγγλικά, με τον μακρύτερο τίτλο “Elytis, Brown, Laing: An Eternal Crazy Diamond”. Ξαναδιαβάζοντας αυτές τις σημειώσεις, και γράφοντας νέες (στο βλογ) ανακάλυψα ότι… είχα ήδη προσεγγίσει πολύ καλά τον αυθεντικό Ελύτη (τον ποιητή της Μούσας) αλλά… φοβόμουν πολύ την απόρριψη μη θεωρηθώ (τότε) είτε “αιρετικός” είτε “καλαμοκαβαλικευτός”. Με αποτέλεσμα να θαφτούν πολλές τέτοιες σημειώσεις σε… σκονισμένα ντοσιέ και κουτιά.
Οχι, αν και ΠΑΛΙ θεωρώ τον εαυτό μου απλό μαθητή, όχι ξερόλα, πιστεύω ακράδαντα ότι ο _πραγματικός_ Οδυσσέας Ελύτης δεν έγινε σχεδόν καθόλου κατανοητός από τη συντριπτική πλειοψηφία των Ελλήνων αναγνωστών του. Εγινε ΠΟΛΥ πιο κατανοητός από… ξένους φιλέλληνες (μεταφραστές και σχολιαστές του), παρά από το ευρύ κοινό. Το “Αξιον Εστί” ειδικά δεν έγινε σχεδόν ποτέ πλήρως κατανοητό, διότι αναφέρεται σε άκρως προσωπικές εμπειρίες (του Ελύτη) που ΔΕΝ υπήρχε αντίστοιχό τους στην Ελλάδα. Π.χ. ακόμη και το σοβαρό εκτενέστατο δοκίμιο του Τάσου Λιγνάδη, με είχε ΤΟΣΟ πολύ εξοργίσει με τις… μαλακίες του (στην ανάλυση που έκανε του “Αξιον Εστί”) ώστε… το έσκισα (μετά από 4-5 μήνες κριτικής ενασχόλησης μαζί του, τότε), κυριολεκτικά κάνοντάς το κομμάτια. Ευτυχώς… μετάνοιωσα μετά, και δεν πέταξα τα κομμάτια του. Παραμένει πολύτιμο σαν… αποθέωση της ΠΙΟ σοβαρής, πιο “κουλτουριάρικης” ολοκληρωτικής παρερμηνείας του Ελύτη που γράφτηκε ποτέ. Εχω τώρα (δύο δεκαετίες μετά) συναρμολογήσει τα κομμάτια, τα συγκρίνω με τις τότε σημειώσεις μου (δυστυχώς χειρόγραφες που… δεν σκανάρονται με OCR) και… χαμογελώ διαπιστώνοντας δεύτερη φορά ορισμένα σημαντικά πράγματα. Σύντομα θα ανεβάσω στο μπλογκ πολλά από αυτά.
Δυστυχώς η Ελλάδα είναι μια χώρα που ζεί βαθιά μέσα στους μύθους και στα ψέματά της. Ενας από τους μεγαλύτερους μύθους της λογοτεχνίας της, είναι και το “εθνικιστικό προφιλ” του Οδυσσέα Ελύτη, ενός ποιητή που απλώς… ερωτεύτηκε τη χώρα του, επηρεασμένος από έναν άλλον, πολύ μεγαλύτερο έρωτα για τη Μεγάλη Μούσα / Θεά, πολύ λιγότερο γνωστό δυστυχώς…
Ε, το θέμα αυτό αξίζει τόνους εξηγήσεων που δεν χωράνε στην Καλύβα. Ευελπιστώ ότι θα υλοποιηθεί ένα όραμα που είχα, για την Καλύβα και το δικό μου blog, το ότι θα αρχίσουν να αλληλοσυμπληρώνονται. Εκτενείς μακροσκελείς αναλύσεις στο δικό μου blog (που θα μόλυναν την Καλύβα ως πολυλογία) από τη μία πλευρά, πιό “προσγειωμένη” συζήτηση στην Καλύβα για πιο προσιτές (στον ομαδικό σχολιασμό) πτυχές των ίδιων θεμάτων, που κάπου ενώνονται και αλληλοσυμπληρώνονται.
Στην ανάλυση του Ελύτη, ΔΕΝ αστειεύομαι. Το θέμα είναι πολύ σημαντικό, γιατί στόχος είναι η _πραγματική_ κατανόηση του ποιητή, όχι οι “γνώμες” για αυτόν “υπέρ” ή “κατά” (σαν να ήταν… μουσακάς ή χρώμα για καναπέ)…
Απρίλιος 11, 2007 στο 2:12 π.μ.
omadeon
Π&Α, Πάνο, και άλλοι, επιτρέψτε μου να πω, ότι τις γνώμες “υπέρ” ή “κατά” της τάδε πόλης ή της τάδε γενοκτονίας τις θεωρώ δευτερεύουσες, σε σχέση με ένα πλανητικής σπουδαιότητας ποιητικό έργο, που μάλιστα πήρε και Νόμπελ (το ένα από τα μόνα δύο ελληνικά Νόμπελ λογοτεχνίας που υπήρξαν ποτέ).
Το βρίσκω βαρετό, έως αηδιαστικό, και _πολύ_ μπανάλ, το να… κάνει κανείς “κέντρο της ζωής”, ή σκοπό της ζωής του, τα… προβλήματα μιας πόλης, ή τα… προβλήματα κάποιων προγόνων που υπέστησαν γενοκτονία. ΟΧΙ διότι αυτά τα θέματα είναι ασήμαντα. Αντίθετα, μπορεί να είναι το ίδιο σημαντικά π.χ. με το φαγητό ή και την έλλειψή του, ή και την επιβίωση…
…αλλά απλούστατα διότι… “Δεν ζεί μόνο με άρτον ο άνθρωπος”…
Ενας “σκοπός ζωής” δεν μπορεί να είναι _μόνο_ το ψωμί.
Φανείτε ρεαλιστές. Απαιτείστε την Ουτοπία!
Απρίλιος 11, 2007 στο 2:19 π.μ.
indictos
Υπολείμματα του Εβραϊκού νεκροταφείου βρίσκονταν σε μορφή μπαζών μέχρι το 1978 τουλάχιστον, που έφυγα από την περιοχή, στο γήπεδο του Γαλαξία (Μαρτίου με Δελφών γωνία) στο σημείο που τώρα υπάρχει ένα σχολείο και κάτι γήπεδα τένις. Χρησιμοποιούσαμε τις ταφόπλακες σαν αυτοσχέδια γκολπόστ όταν παίζαμε ποδόσφαιρο. Όταν ρωτήσαμε τι είναι όλοι αυτοί οι τάφοι ΚΑΝΕΙΣ ΠΟΤΕ δεν μας έδωσε μια απάντηση.
Θεωρώ απαράδεκτο το ότι ‘αυτοί (οι νέοι κάτοικοι)’πού διασκεδάζουν στο Αλλατίνη και στο Φιξ και κάνουν το ψώνια τους στην στοά Καράσο, Μοδιάνο και Χίρς (που σύντομα κατεδαφίζεται) να μην ξέρουν τίποτα για το παρελθόν της πόλης.
Απρίλιος 11, 2007 στο 2:33 π.μ.
omadeon
ΔΕΝ υπάρχει ποίηση χωρίς πραγματική Ιερή Αγανάκτηση για όσα εξιστορείς, indictos. ΔΕΝ υπάρχει, ΠΟΥΘΕΝΑ, ΚΑΜΜΙΑ ΑΠΟΛΥΤΩΣ “ΛΑϊΚΗ ΠΟΙΗΣΗ”.
Ο Γαβριηλίδης απομυθοποίησε, αποδόμησε και ξεσκέπασε την έννοια “έθνος”.
Τώρα, στον εικοστό-πρώτο αιώνα, υψηλότερη προτεραιότητα έχει το να απομυθοποιήσουμε, να απο-δομήσουμε και να ξεσκεπάσουμε μία ΠΟΛΥ πιό σιχαμένη, πιο ψεύτικη και πιο επικίνδυνη έννοια. Την έννοια “λαός”!!!…
( εννοώ να το κάνουμε “από αριστερά” -κι ας φαίνεται ακατόρθωτο).
ΑΥΤΟΣ είναι ο λαός, indictos: “Πλήθη που ψωνίζουν, και δεν γνωρίζουν…”
Το μέλλον ΔΕΝ ανήκει σε κανένα απολύτως (κωλο-)λαό. Ανήκει αποκλειστικά και μόνο στις σοβαρές και συνεργαζόμενες δημιουργικές μειοψηφίες. Σήμερα μάλιστα δημοσιεύτηκε… μελέτη κάποιου Αγγλικού οργανισμού (ή υπουργείου, δεν θυμάμαι) που μετά από πολλές αναλύσεις επισημαίνει ότι τον κύριο “επαναστατικό ρόλο” του μέλλοντος (30 χρόνια μετά) θα παίξει η νεο-αναδυόμενη Νέα Μεσαία Τάξη.
Δηλαδή… ΟΛΟΙ εμείς. εδώ, στην Καλύβα, και στα blog!
Απρίλιος 11, 2007 στο 2:35 π.μ.
bioannis
Γεώργιε ένας ποιητής δεν κατανοείται .. βιώνεται. Ποτέ μου δεν έχω πάρει στα σοβαρά κριτικές στους ποιητές που μου αρέσουν. Όπως ποτε δεν έχω πάει στο σινεμά και να συμφωνώ με τις κριτικές που διάβασα πριν ή μετά το έργο.
Το ότι σήμερα οι θεωρητικοί του εθνολαϊκισμού στην Ελλάδα χρησιμοποιούν και στίχους του Ελύτη ως πίεση στο θυμικό μια ολόκληρης γενιάς είναι ανησυχητικό!! Τον εθνικισμό της αριστεράς το βιώσαμε και το βιώνουμε καθημερινά. Σε τίποτα όμως, όλα αυτά, δεν μου χαλάει την αγάπη και την ευγνωμοσύνη που έχω για τον Ελύτη. Ίσως επειδή τον διάβαζα και τον ξαναδιάβαζα στο εξωτερικό και με ευχαριστούσε μέσα από την νοσταλγία μου για την ελλάδα (την “γειτονιά” των παιδικών μου χρόνων και τα καλοκαίρια στα ελληνικά νησιά). Και η νοσταλγία δεν έχει σχέση με τον εθνικισμό.
Εν πάσει περιπτώσει δεν είναι αυτό το ζήτημα που διαπραγματεύεται ο Άκης. Αν μεταφέρει κανείς τον Ελύτη εκτός ελλάδας (αν μπορεί να το κάνει κανείς αυτό…) τότε το πράγμα αλλάζει. Τι να κάνουμε όμως που έζησε και έγραψε στην ελλάδα?? Το να αγαπάς το μέρος που γεννήθηκες και μάλιστα σαν να γεννήθηκες παντού… ε !!! αυτό μόνο ένας ποιητής μπορεί να το εκφράσει. Και ο Άκης τον “καϋμό” του για την αριστερά εκφράζει, του τόπου του βεβαίως. Ο Άκης δεν είναι ποιητής έτσι ??
Εγώ θέλω να δω που θα καταλήξει… αλλά θα το διαβάσω με σειρά… και μη μου πείτε το τέλος, εντάξει???
Απρίλιος 11, 2007 στο 2:46 π.μ.
omadeon
Οι ζαλισμένες από τη φτώχεια και αποτρελλαμένες από την αυξανόμενη πλύση εγκεφάλου μάζες ΔΕΝ ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ, ποτέ, να κάνουν ΑΠΟΛΥΤΩΣ ΤΙΠΟΤΕ.
ΑΡΙΣΤΕΡΟΙ, ΠΑΡΤΕ ΤΟ ΧΑΜΠΑΡΙ.
ΜΟΝΗ επαναστατική τάξη του άμεσου μέλλοντος οι σκεπτόμενοι, διαδικτυακώς συσπειρωνόμενοι, μορφωμένοι και ευαισθητοποιημένοι πολίτες της Νέας Μεσαίας Τάξης.
ΕΜΕΙΣ ΘΑ ΔΗΜΕΥΣΟΥΜΕ ΤΙΣ ΤΡΑΠΕΖΕΣ. Μία ωραία πρωία, του 2033 ή 2043.
Μία ωραία πρωία, που… ΟΛΑ τα κομπιούτερ του “λαϊκού διαδικτύου” θα σταματήσουν. Μάζες λαού, φτωχότεροι ίσως αλλά όχι λιγώτερο συνειδητοί, με τους (γέρους πια)… ΒουνοΚαλυβιότες επικεφαλής (ουαχ-χαα-χααα… είναι ΚΑΙ αυτοσαρκαστικό αστείο βέβαια)… θα χτυπήσουμε τις πόρτες των… λίγων εκατοντάδων οικογενειών που θα έχουν αποκτήσει 99.9% του πλούτου της γής, και θα τους πούμε:
Λυπούμαστε πολύ, αλλά οι μετοχές σας δημεύονται. Κατάσχονται από τα Λαϊκά Επαναστατικά Δίκτυα. Από αύριο το πρωί, ΟΛΟΣ ο λαός είναι μέτοχοι των (πρώην) εταιρειών σας. Μην ανησυχείτε. Η ζωή σας και ένα αρκετά καλό επίπεδο ζωής που ήδη διάγετε, ΔΕΝ πρόκειται να διαταραχτεί από τη Λαϊκή Πλανητική Συνέλευση. Απλώς θα σας… κάνουμε με το ΖΟΡΙ όσα έκανε… εθελοντικά στη δική του περιουσία ο…Bill Gates, 2-3 δεκαετίες πιο πριν!
Απρίλιος 11, 2007 στο 8:15 π.μ.
Βουρκόλακας
θα ήθελα να επινοήσω ένα φανταστικό σενάριο για τη Θεσσαλονίκη. Φανταστείτε μια μελλοντική Θεσσαλονίκη, ας πούμε του 2050. Ο Εθνολαικισμός και μαζί του η μνησικακία του ανήμπορου και ματαιωμένου μικροαστού θεριεύει Αναζητείται επειγόντως ένας χαρισματικός ηγέτης να την λυτρώσει και να τη σώσει.
Σ αυτή τη πόλη εμφανίζεται ένας άνθρωπος. Είναι υπερβολικά φιλόδοξος σαν τον πολίτη Κεην στην ταινία του Ορσον Ουέλες. Ονειρεύεται να γίνει ηγέτης της πόλης. Μόνο που έχει ένα μικρό πρόβλημα. Δεν διαθέτει κανένα απολύτως προσόν, κανένα χάρισμα. Δεν είναι καλά μορφωμένος είναι μάλλον ημιμαθής. Δεν είναι γοητευτικός. Δεν χειρίζεται καλά τον λόγο. Δεν ανήκει καν σε ένα από τα μεγάλα τζάκια της πόλης ώστε να επικαλεστεί την καταγωγή του.
Όμως αυτά τα μικροπροβλήματα δεν θα σταθούν εμπόδιο για τον Χ. Θα μετατρέψει τα μειονεκτήματα του σε πλεονεκτήματα και αυτό θα αποδειχτεί το μεγάλο ταλέντο του.Θα χρησιμοποιήσει την μνησικακία, τον απωθημένο φθόνο, την καταπιεσμένη οργή του κάθε ανήμπορου μικροαστού. Θα καλύψει την ρητορική του ανεπάρκεια με το κρυφό του μεγάλο όπλο, το θράσος.
Εν τέλει θα πετύχει το ακατόρθωτο. Θα τον λατρέψουν , αυτόν που δεν θα έχει κανένα χάρισμα ως τον νέο χαρισματικό ηγέτη. Γιατί θα ταυτισθούν μαζί του, θα πουν είναι ένας από εμάς. Και το πιο παράξενο δεν θα αποτύχει, θα μείνει στο απυρόβλητο σε αντίθεση με όλους τους παλαιοτέρους, πραγματικά χαρισματικούς ηγέτες. Γιατί αντίθετα απ ότι αυτοί δεν θα έχει δώσει καμία υπόσχεση, δεν θα γεννήσει προσδοκίες για κανένα θαύμα . Το μόνο του σχεδόν ανίκητο στήριγμα θα είναι το κλίμα του εθνολαικισμου και της μνησικακίας.
.
Απρίλιος 11, 2007 στο 8:43 π.μ.
Aθήναιος
Εσύ Πάνο, αναφέρθηκες στην εκλογή του ως Δήμαρχο και το έκανες ρητά. Λοιπόν, πες μας σε ποια σημεία ο πολιτικός λόγος του υποψηφίου Δημάρχου Αθηναίων έμοιαζε με τον αντίστοιχο πολιτικό λόγο των υποψηφίων του ΛΑΟΣ και της ΝΔ στη Θεσσσαλονίκη.
Στην Αθήνα, ειδικά στην Α’ με πολιτικό λόγο σαν κι αυτό που καταναλώνεται και επιβραβεύεται στη Θεσσαλονίκη, δεν έχεις καμία ελπίδα εκλογής, αυτό δεν το λέω αξιολογικά αλλά απαντώ στο σχόλιό σου.
Απρίλιος 11, 2007 στο 8:57 π.μ.
Mantalena Parianos
OMADEON>>
“Ο Ελύτης ΔΕΝ ήταν Ελληνας. Ηταν από την… Αρχαία Ατλαντίδα.
E! Πατριωτάκι.
ΒΟΥΚΟΛΑΚΑ >>
“Σ αυτή τη πόλη εμφανίζεται ένας άνθρωπος. Είναι υπερβολικά φιλόδοξος σαν τον πολίτη Κεην στην ταινία του Ορσον Ουέλες. Ονειρεύεται να γίνει ηγέτης της πόλης. Μόνο που έχει ένα μικρό πρόβλημα. Δεν διαθέτει κανένα απολύτως προσόν, κανένα χάρισμα. Δεν είναι καλά μορφωμένος είναι μάλλον ημιμαθής. Δεν είναι γοητευτικός. Δεν χειρίζεται καλά τον λόγο.”
Αυτό δεν έχει ήδη συμβεί στην πόλη;
Κατα τα άλλα, για την ουσία του ποστ, μάλλον συμφωνώ με τον Αθήναιο. (”Στην Αθήνα, ειδικά στην Α’ με πολιτικό λόγο σαν κι αυτό που καταναλώνεται και επιβραβεύεται στη Θεσσαλονίκη, δεν έχεις καμία ελπίδα εκλογής”).
Χωρίς να σημαίνει ότι συγκρίνουμε ή οτι οι Αθηναίοι είναι *καλύτεροι* (sic) από τους Σαλονικείς γιατί… μάλλον το δεύτερο ΔΕΝ ΙΣΧΥΕΙ.
Απρίλιος 11, 2007 στο 9:56 π.μ.
karakalas
5 Χρόνια στη Σαλονίκη χαμπάρι δεν είχα πάρει για τα φαντάσματα που στοίχειωναν την πόλη. Είδα άλλα φαντάσματα, μοναρχικά και χουντικά που πίστευα ότι τα είχαμε ξορκίσει. Ποτέ δε θα ξεχάσω τη φωτογραφία του Κοκού που πρωτοείδα σε ένα περίπτερο στην Πλατεία Δικαστηρίων ένα μεσημέρι του 90. Ποτέ δε θα ξεχάσω τη λαοσύναξη του 92 όπου όλοι κραύγαζαν Η ΜΑΚΕΔΟΝΙΑ ΕΙΝΑΙ ΕΛΛΗΝΙΚΗ.
Λιακόπουλος και Ψωμιάδης τότε ανδρώθηκαν και μας τα πρήζουν πλεόν σε πανελλήνιο επίπεδο κάνοντας σημαία την εθνικοφροσύνη τους.
Ο κάθε λαός έχει τους ηγέτες που του αξίζουν.
Απρίλιος 11, 2007 στο 10:19 π.μ.
nuwanda
μα τι ωραια συζητηση παλι ειναι αυτη…
το βιβλίο μόλις ξεκίνησα να το διαβάζω και γνώμη δεν διατυπώνω ακόμη, ωστόσο κατανοώ απόλυτα όσους προσπαθούν να θέσουν την Θεσσαλονικη στην κεφαλή του εθνικιστικού κινήματος - στο κεφάλι τους κάπου πρέπει να πρωτοπορεί και η συμπρωτεύουσα!
Οι θεσσαλονικεις που ξέρω εγώ είναι άνθρωποι ωραίοι, ανοιχτοί, μεγαλόκαρδοι, το τελευταίο που τους νοιάζει νομίζω έιναι εάν η πόλη τους είναι φυλετικά καθαρή….
Απρίλιος 11, 2007 στο 10:21 π.μ.
maestria
Πάνο δεν είναι ότι δεν υπάρχει τίποτε άλλο εκτός από συντηριτισμό .. είναι οτι ΔΕΝ ΦΑΙΝΕΤΑΙ τίποτε άλλο εκτός από τον συντηριτισμό, τα μπουζουκτσίδικα, τις ταβέρνες και τη νεολαία να φοράει την τελευταία λέξη της μόδας!
Εγώ προσωπικά δεν λέω ότι η Θεσσαλονίκη είναι η μόνη συντηριτική πόλη, οι περισσότερες επαρχιακές πόλεις της Ελλάδας έτσι είναι, έχω μεγαλώσει επαρχία και νομίζω ότι τα ξέρω από πρώτο χέρι. Το κρίμα είναι ότι έχει δυνατότητες και ποτέ δεν της εκμεταλλεύεται. Όσο για το ποιος φταίει … έλα ντε; Εμείς μάλλον.
Απρίλιος 11, 2007 στο 10:36 π.μ.
σχολιαστής
Ο Κακλαμάνης στην Αθήνα, βγήκε και με τις ευλογίες του ΛΑΟΣ. Για μέρες έγραφαν οι εφημερίδες για ομοηδεάτη του Καρατζαφέρη που θα κατέβαινε με τον Κακλαμάνη (νομίζω ο γιός του Πλεύρη).
Ο βασικός λόγος που ψηφίζει ο κόσμος με αυξημένα ποσοστά τη ΝΔ είναι το άγριο δούλεμα που υπέστη απο το ΠΑΣΟΚ 1994-2004. Μιλάμε για τον ορισμό του θα θα θα.
Φαντάζομαι ότι ένα τμήμα των πολιτών του Ισραήλ που επιχαίρει για τον εξευτελισμό και τη εξόντωση των παλαιστηνίων είναι και απόγονοι των εβραίων της Θεσσαλονίκης που γλήτωσαν απο τους Ναζί. Ας μας αποασχολούν εξίσου τα σημερινά εγκλήματα, και συζητάμε όσο θέλουμε για τα νεκροταφεία.
Απρίλιος 11, 2007 στο 10:58 π.μ.
Άκης Γαβριηλίδης
Eγώ πάλι φαντάζομαι ότι το σύνολο των πολιτών της Θεσσαλονίκης, και της βόρειας Ελλάδας, που επιχαίρει για την εξαφάνιση του νεκροταφείου, και για την οικειοποίηση των περιουσιών, των Θεσσαλονικιών Εβραίων, και τελικά την εξόντωση των ίδιων των Εβραίων, είναι απόγονοι των ρωμιών της Μικράς Ασίας που γλίτωσαν από τους νεότουρκους και τους νεοέλληνες.
Το έγκλημα της εθνοκάθαρσης της Θεσσαλονίκης είναι σημερινό, γιατί είναι διαρκές και όχι στιγμιαίο. Δεν έγινε μια φορά στο παρελθόν και μετά περασμένα-ξεχασμένα. Το ΑΠΘ συνεχίζει να οικειοποιείται τον χώρο του νεκροταφείου χωρίς να το λέει πουθενά, οι Θεσσαλονικείς που φάγανε τις περιουσίες αυτών που πήγαν στα κρεματόρια εξακολουθούν να τις καρπώνονται και να μη δίνουν λογαριασμό σε κανένα.
Το πραγματικό alter ego της σιωπής για το ολοκαύτωμα δεν είναι η αποσιώπηση της λεγόμενης “γενοκτονίας των Ποντίων”, αλλά ακριβώς αντίθετα, ο ΛΟΓΟΣ -ή μάλλον η φλυαρία- για τη “γενοκτονία” αυτή. Το να εμφανίσεις τον εαυτό σου ως θύμα μιας γενοκτονίας, είναι ο καλύτερος τρόπος να αποφύγεις να σε κατηγορήσουν εσένα ως θύτη μιας άλλης.
Απρίλιος 11, 2007 στο 11:21 π.μ.
indictos
@ σχολιαστή
‘ένα τμήμα των πολιτών του Ισραήλ που επιχαίρει για τον εξευτελισμό και τη εξόντωση των παλαιστηνίων είναι και απόγονοι των εβραίων της Θεσσαλονίκης που γλίτωσαν από τους Ναζί’
Με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που ένα τμήμα των πολιτών των ΗΠΑ που επιχαίρει για τον εξευτελισμό και την εξόντωση των Παλαιστινίων, των Αφγανών, των Ιρακινών είναι και απόγονοι των Χριστιανών Ελλήνων που μετανάστευσαν εκεί (και ψηφίζουν στην συντριπτική τους πλειοψηφία Μπους).
Συγνώμη αλλά το επιχειρημα σου δεν αποδεικνύει τίποτα.
Απρίλιος 11, 2007 στο 11:32 π.μ.
indictos
Και τέλος πάντων αισθάνθηκα άθλια όταν χρόνια αφότου τελείωσα το σχολείο ανακάλυψα ότι συμμαθητής μου είχε Εξελληνίσει το όνομα του για να μην έχει πρόβλημα, καθώς άλλαζε κάθε χρόνο σχολείο λόγω ρατσιστικών επιθέσεων (και μιλάμε για αρχές ’80) τότε που η Ελλάδα ήταν ‘σοσιαλιστική’
Απρίλιος 11, 2007 στο 11:36 π.μ.
omadeon
Πολύ σημαντικός μηχανισμός αυτός που εξηγεί ο Ακης στην τελευταία του παράγραφο, Και φυσικά ισχύει παντού και παγκόσμια. Η φλυαρία για το δικό μας δίκιο, είτε σαν άτομα είτε σαν συλλογικότητες, σκεπάζει βολικά τα δικά μας άδικα. Η Ελλάδα της “αθωότητας” δεν υπάρχει πια. Οταν είχε δικτατορίες, χούντες και κατοχές, ασφαλώς και υπήρχε, βέβαια. Ανάπτυξε λοιπόν την υπερβολική τάση να… κλαίγεται και να αυτο-δικαιώνεται συνέχεια, σαν να έχει “πάντα δίκιο”. Εεεεεε… ΕΣΕΙΣ θα με αντέχατε, αν άρχιζα να σας εξιοστορώ ξανά και ξανά, όλες τις… αδικίες που έχω υποστεί; ΓΙΑΤΙ θα πρέπει λοιπόν να αντέχει κανείς όλη αυτή την ατέλειωτη κλάψα, αυτό το ατέλειωτο αυτο-λιβάνισμα, αυτή τη διεστραμμένη νεκροφιλία, η οποία εκφράζεται μάλιστα και… μουσικά, σαν “λαϊκή μουσική, και… αρχίδια του Καράμπελα, και του… Σφαχταρνάκη (Σφακιανάκη); ΑΓΕΝΕΙΑ είναι, αν μη τι άλλο, όλος αυτός ο υπερφίαλος… εθνολαϊκός συλλογικός εγωισμός. ΚΑΝΕΝΑΣ ξένος δεν τον αντέχει!
Γι’ αυτό μίλησα για… Ατλαντίδα, και όχι Ελλάδα. Για να σπάσουμε αυτές τις ταυτίσεις, με αρρώστεις που εκλαμβάνουμε ως… δεδομένα υγείας. Εξάλλου, ο γόνος σαπωνοποιών αστών που έζησε πολλά χρόνια στο εξωτερικό και επιχορηγήθηκε και με χρήματα του ιδρύματος Φορντ… ΔΕΝ με ξεγελάει ότι ήταν “Ελληνας” με την έννοια του Ψωμιάδη, ή του Σφαχταρνάκη. Καλωσορίζω τη λιτή κριτική της συν-Ατλάντιας _και_ συν-Ελληνίδας Μανταλένας. Διότι το θέμα απαιτεί αγάπη θηριώδη. ΔΕΝ ωφελούν οι μυώνες…
Απρίλιος 11, 2007 στο 11:41 π.μ.
π2
Καταρχάς, καθυστερημένα χρόνια πολλά σε όλους.
Δεν είμαι βέβαιος ότι ερμηνεύω σωστά το ποστ του Πάνου, αλλά ταυτόχρονα συμφωνώ με την πρόθεση και διαφωνώ επί της ουσίας. Συμφωνώ στο ότι είναι καιρός να ξεφύγουν οι Θεσσαλονικείς από την ανέξοδη μοιρολατρία που συχνά τους χαρακτηρίζει. Για όλα φταίει ο συντηρητισμός της πόλης, ή/και το κράτος των Αθηνών, ή/και ο Ολυμπιακός ή δεν ξέρω γω τι. Αμάν πια· συν Αθηνά (και Αθήνα) και χείρα κίνει. Συμφωνώ επίσης στο ότι η μεταπολεμική Θεσσαλονίκη είναι μια τελείως διαφορετική πόλη και με αυτήν την έννοια είναι υπερβολικό να μιλάμε για συλλογική ενοχή (είτε τη θεωρούμε υπάρχουσα είτε αναγκαία).
Από την άλλη, τα φοβικά σύνδρομα ταυτότητας, καθώς και η σκόπιμη άγνοια του παρελθόντος της πόλης είναι υπαρκτά φαινόμενα: οι ψωμιαδικές αντιδράσεις στο βιβλίο του Μαζάουερ είναι χαρακτηριστικές. Μ’ αυτήν την έννοια, δεν καταλαβαίνω γιατί δεν πρέπει να τονιστεί η προβληματική διαχείριση από πολλούς Θεσσαλονικείς του παρελθόντος της πόλης τους. Η γραμμή ανάμεσα στο «πάμε παρακάτω» και στο «κρύβω κάτω από το χαλί ότι μ’ ενοχλεί στο παρελθόν του τόπου μου» είναι λεπτή.
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:07 μ.μ
Πόντος και Αριστερά
Το πρόβλημα της Θεσσαλονίκης, όπως και όλης της υπόλοιπης Ελλάδας, είναι ότι οι μισοί κατηγορούν τους άλλους μισούς και για υποκρισία.
Η τραγωδία, η Ύβρις και η αλλοτρίωση είναι ότι πολλοί απ’ αυτούς που μιλούν (είτε γιατί είναι απόγονοι θυμάτων, είτε γιατί είναι απλά ιδεοληπτικοί, εξαιρώ βέβαια αυτούς που όντως έχουν βαθειές ανθρώπινες ευασθησίες-που είναι και οι λιγότεροι) για τις εθνοκαθάρσεις κάποιων λαών από εξουσίες, την ίδια στιγμή επιχαίρουν για την εξόντωση άλλων λαών, είναι διατεθειμένοι να δικαιολογήσουν μαζικά εγκλήματα, να υμνήσουν δολοφόνους και να αντιμετωπίσουν με ακατανόητη μνησικακία κάποιους πληθυσμούς γιατί τολμούν να μιλούν για τη δική τους γενοκτονία.
Και τέτοιους τύπους τους βλέπεις παντού.
Είναι αυτοί που δίνουν το στίγμα…..
Και δυστυχώς αυτό το ζούμε και στην “πόλη των προσφύγων”, παρότι δεν θα έπρεπε!!!!
Ενώ θάπρεπε να υπάρχει σεβασμός για όλους τους λαούς που υπέστησαν γενοκτονία, να υπάρχει μίσος για κάθε εξουσία που αποφάσισε και διέπραξε το έγκλημα της γενοκτονίας και να ξεκινήσουν διαδικασίες θετικής αξιοποίησης αυτής της ιστορικής μνήμης, ώστε να πάψει πια να στοιχειώνει το παλιό τραύμα τους σημερινούς ανθρώπους.
Αλλά για να υπάρξει αυτή η εξέλιξη θα πρέπει να υπάρξουν άνθρωποι απροκατάληπτοι, που θάχουν αφήσει τις ιδεοληψίες τους -και το ρατσισμό τους- απ’ έξω….
Αυτό είναι το δύσκολο! Αυτή είναι και η πρόκληση!
μ-π
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:35 μ.μ
Πάνος
π2:
Υποθέτω οτι δεν το εξέφρασα με επάρκεια στο ποστ (πιθανόν γιατί το θεωρώ αυτονόητο), αλλά αυτή ακριβώς είναι και η δική μου θέση!
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:47 μ.μ
nik-athenian
Είναι η Θεσσαλονίκη ζωντανή πόλη;
Βεβαίως και είναι αφού όπως φαίνεται από τις συζητήσεις που γίνονται και τα γραπτά κείμενα που εκδίδονται ή ανεβαίνουν στο δίκτυο, το μέλλον της πόλης απασχολεί μια σημαντική μειοψηφία.
Πού είναι τα αντίστοιχα για μας τους Αθηναίους;
Υπήρξαν την περίοδο του πολέμου παλαιοί Θεσσαλονικείς αλλά και πρόσφυγες που επωφελήθηκαν από το ξεπάστρεμα των Εβραίων;
Βεβαίως υπήρξαν στα ίδια περίπου ποσοστά όπως και στην Αθήνα ή στη Ρώμη. Τα κίνητρα των ανθρώπων θα είναι πάντα τα ίδια σε όλες τις εποχές και σε όλους τους τόπους.
Είναι η θεσσαλονίκη σήμερα μια συντηρητική ή μια εθνολατρευτική πόλη;
Ας μην βλέπουμε τι γράφουμε μόνο εμείς (μιας κάποιας ηλικίας) με τον παγιωμένο πια τρόπο ανάλυσης των πραγμάτων για προίκα μας.
Ας δούμε πως βλέπουν την πόλη τα νέα παιδιά που έρχονται εκεί από αλλού, ή οι νέοι μετανάστες σ’ αυτήν. Αυτοί δηλαδή που δεν κουβαλάνε ήδη κάποιες σχετικές φορτίσεις. Δεν έχω αντιληφθεί να μιλάνε για περισσότερο συντηρητισμό ή κυριαρχία του εθνικισμού σε σχέση με τις άλλες ελληνικές πόλεις.
Ένας από τους λόγους που εκτιμώ τους Θεσσαλονικείς φίλους μου είναι γιατί δεν μεμψιμοιρούν γιατί μια δήθεν άπονη ζωή τους πέταξε στου δρόμου την άκρη, ενώ τους ώφειλε και τους είχε τάξει άλλα μεγάλα πράγματα.
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:57 μ.μ
Βουρκόλακας
Mantalena λές αυτό δενχει ήδη συμβεί στην πόλη;- Ε εχει συμβεί και παρασυμβει.
- Και που εισαι ακόμα.
Κατα ταλλα ΔΕΝ ειναι συντηρητική η Θεσσαλονικη. Ο εθνολαιικισμός δεν ειναι συντηρητισμός, ειναι κάτι ολοφανερα καινουριο. Ο συντηρητισμός προυποθετει σεμασμό σε μια Παραδοση.,αξιες αρχες. Ο εθνολαικισμός ειναι ιπποπόταμος σε υαλοπωλειο…
Τι συντηρητρισμό εχει π.χ ο Ψωμιαδης. Μνημη; Ποιά μνημη;
Εδω μιλάμε για ενα ολοφανερο (απο καθε αποψη πολιτική,πολιτιστική,κοινωνική) αυγο του φιδιου υπο εκκολαψη… Και τις ρίζες αυτου του φαινομένου δεν θα τις βρουμε τόσο στο παρελθον …αλλά στο τηλεοπληκτο παρόν στην αναδυση λουμπεν αστρωματων που οικειοποοιουνται εδώ και ΚΑΜΜΙΑ 20ΑΡΙΑ χρόνια την Πόλη
Και να μη ξεναμε τον πολιτικό παππου του φαινομένου… Τον Κούβελα Ντε(μεγα δασκαλο του ψωμιαδισμου …)
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:59 μ.μ
π2
Πάνο, ΟΚ, απλώς ζούμε σε μυστήριους καιρούς όπου τίποτε σε συζητήσεις περί ταυτότητας δεν είναι αυτονόητο.
Απρίλιος 11, 2007 στο 12:59 μ.μ
j95
plaka me kaneis…
http://www.xrushaugh.org/index.php?option=com_eventlist&Itemid=40
Απρίλιος 11, 2007 στο 1:01 μ.μ
Πάνος
Άκης Γαβριηλίδης:
Αυτό είναι άκρως αυθαίρετο - και, επίτρεψέ μου, ρατσιστικό. Πόθεν προκύπτει οτι “το σύνολο… που επιχαίρει” ταυτίζεται με τους απογόνους των “ρωμιών της Μικράς Ασίας”; (φαντασία μεν, αλλά…) Επιπλέον είναι μάλλον παράλογο να λέγεται οτι οι πρόσφυγες είναι αυτοί που “οικειοποιήθηκαν τις περιουσίες”. Αλλιώς τα περιγράφει ο Μαζάουερ!
α. η έννοια της εθνοκάθαρσης γίνεται λάστιχο. Υπενθυμίζω οτι την εθνοκάθαρση των Εβραίων της Θεσσαλονίκης την έκαναν οι Ναζί.
β. το ΑΠΘ οφείλει να τιμήσει, χωρίς επιφυλάξεις, το χώρο. Να προβάλλει την ταυτότητα του διασωθέντες κτίσματος (αυτού στη φωτογραφία) και, το κυριότερο, να εντάξει την ιστορία του χώρου στη δική του αφήγηση.
γ. αυτοί που “φάγανε” τις περιουσίες (κάποτε πρέπει να κατονομαστούν) δεν έχουν καμιά σχέση με τη συντριπτική πλειοψηφία των σημερινών κατοίκων της Θεσσαλονίκης - στους οποίους δε μπορεί να φορτώνονται αμαρτίες άλλων.
δ. πρέπει να τονίζεται ότι παράλληλα με αυτούς που χάρηκαν/ εκμεταλλεύτηκαν το Ολοκαύτωμα, υπήρξαν και οι άλλοι, που βοήθησαν όσο μπόρεσαν και υπέφεραν για το χαμό των Εβραίων συμπολιτών τους. Ο Αθήναιος έχει γράψει μια εξαιρετική αφήγηση σχετικά.
Ο λόγος (και η φλυαρία, ακόμα) για τα ιστορικά παθήματα μια πληθυσμιακής ομάδας δεν είναι καθόλου αθέμιτος. Ο λόγος αυτός (θα) μπορούσε να πάρει άλλη διάσταση, πραγματικά δημιουργική, αν
α. περιλάμβανε και τα παθήματα των άλλων ομάδων, λαών κλπ - στην ίδια περίοδο,
β. χαρακτηριζόταν από μια αυτο-κριτική διάθεση και δεν ήταν μονότονα “μαρτυρολογικός”, και,
γ. ακολουθούσε το ρηθέν (τραγουδιστά) υπό της Πάτι Σμίθ: I don’t fuck much with thw past, but I fuck plenty with the future!.
Αμήν.
Απρίλιος 11, 2007 στο 1:01 μ.μ
Βουρκόλακας
Σε τί διαφερει ο συντηρητισμός απο τον εθνολαικισμό; Θα παραθεσω μερικές παρατηρησεις ως αφορμή για συζητηση:
Ο εθνικισμός όπως και ο λαϊκισμός « αποτελεί πριν απ όλα αντίδραση που προκαλείται από μια συγκαταβατική ή περιφρονητική στάση μπροστά στις παραδοσιακές αξίες μιας κοινωνίας.
Προκαλούμενος από τα τραύματα μιας άδολης αγάπης και από το συναίσθημα ταπείνωσης που δοκιμάζουν τα πλέον συνειδητά μέλη αυτής της κοινότητας, θα καταλήξει την κατάλληλη στιγμή, στην οργή και στην υπερήφανη επιβεβαίωση του εαυτού»
Κατά τον Shils o Αμερικανικός λαικισμός είναι « μια ιδεολογία της μνησικακίας ενάντια στο κοινωνικό καθεστώς που επιβάλλεται από την μακροχρόνια κυριαρχία μιας τάξης , η οποία πιστεύεται ότι έχει το μονοπώλιο της εξουσίας ,της ιδιοκτησίας και της κουλτούρας» ο λαϊκισμός των μεσοδυτικών και νότιων περιοχών των ηπα είναι ενάντια στους αντιπροσωπευτικούς θεσμούς και υπέρ μιας « ουσιαστικής δικαιοσύνης όπου τον πρώτο λόγο θα έχει ο απλός άνθρωπος του λαου. Για τον Shils Αυτό συνιστά περίπτωση« ανεστραμμένης ανισότητας» ο μνησίκακος λαϊκισμός δεν επιφέρει την ισότητα και το κράτος δικαίου, αλλά επιδιώκει την εναλλαγή σχέσεων ανισότητας όπου τη θέση του κατεστημένοι καταλαμβάνει ο λαός. Σε αυτό συμβάλλει και ο Τύπος , ο οποίος εστιάζει σε σκάνδαλα και ανθρώπινες ιστορίες πού γεννούν ηθική οργή. Ετσι ο λαϊκισμός των πολιτικών συνάπτεται με τον Λαϊκισμό του Τύπου
Απρίλιος 11, 2007 στο 1:10 μ.μ
Βουρκόλακας
Λεξικό αρχόντων της Θεσσαλονίκης του 21 αιώνα
Άρχων Ψωνιαδης . Γνωστός αρχοντας της Θεσσαλονίκης του 21αιωνα . Λέγεται ότι κυκλοφορούσε παντού με τη βέσπα του χωρίς να φορά κράνος επικαλούμενος την ευθραστη στιλπνοτητα του μαλλιού του.
Μέγας λάτρης του βιβλίου και της τέχνης : στη μεγάλη φωτιά του ναού του αφιερωμένου στον θεό Ιανό εθεάθη να τρέχει σαν τρελός προσπαθώντας να σώσει πολύτιμα χειρόγραφα.
Πολύ δημοφιλής Γνωστός στους κοσμικούς κύκλους της πόλης εξ ου και η παροιμία όπου γάμος και χαρά κι ο Ψωνιαδης πρώτος .. Καλλίφωνος. .
Ήταν πολύ περήφανος για τις καρυδιές και τα καρύδια του και λέγεται ότι συχνά κραύγαζε εγώ έχω καρύδια στο παντελόνι μου
Άρχων Καρά Μαύρος. Εμφανίζεται ξαφνικά ως διεκδικητής του θρόνου της πόλης στα μέσα της πρώτης δεκαετίας. Αξιόλογος ρητορας. Λεγεται για αυτόν ότι κατάφερε να συνθέσει δυο αντίπαλες ιδεολογίες τον εθνικισμό και τον σοσιαλισμό γιαυτό και συχνά τον λέγανε Μαύρος ο καρά-εθνικοσοσιαλιστής . Παραδόξως απειλούσε με μηνύσεις οποίον τον αποκαλούσε ετσι. Πρέπει να τον συνέδεε ξεχωριστή φιλία με κάποιον τζαφερη. οπως συνάγεται από την πασίγνωστη παροιμία της εποχής «χέρι-χέρι με τον Καρά-τ