Κυνηγά (τη σωστή λύση) ο bioannis

(Repost, λόγω επικαιρότητας: νέες ρυθμίσεις εξαγγέλθηκαν για το κυνήγι. Θα τις βρείτε στα πρόσφατα σχόλια)

Στο πρόσφατο συνέδριο των Οικολόγων Πράσινων κατατέθηκε ένα σχέδιο ψηφίσματος περί «ολοκληρωτικής απαγόρευσης του Κυνηγίου» ως μια βάρβαρη δραστηριότητα του ανθρώπου. Ο υπογράφων αυτό το κείμενο με σύντομη παρέμβασή του ευθύνεται για το ότι αυτό το σχέδιο ψηφίσματος δεν τέθηκε τελικά σε ψηφοφορία, και προέβαλε δύο κυρίως λόγους: 1) Το πρόβλημα της κυνηγετικής δραστηριότητας κινείται «μυστικά και υπόγεια» στην Ελληνική Κοινωνία, μακριά από τα φώτα της δημοσιότητας και της επιστημονικής γνώσης, με συνέπεια όχι μόνο μεγάλα τμήματα του πληθυσμού της χώρας μας να είναι αδιάφορα στο πρόβλημα, αλλά επίσης μεγάλα τμήματα του πληθυσμού (250.000 άδειες κάθε χρόνο) εξασκούν τη δραστηριότητα αυτή με περισσό πάθος και διάθεση να παραμείνει το Κυνήγι έτσι όπως έχει σήμερα με τον «παραδοσιακό, ελεύθερο τρόπο» όπως διατείνονται οι επίσημες ενώσεις/σύλλογοί τους 2) Κάθε απαίτηση για πλήρη απαγόρευση δεν έχει καμία τύχη να υλοποιηθεί δεδομένου ότι δεν υπάρχει κανένα σύστημα φύλαξης (εκτός αυτό που επικοινωνιακά οι Κυνηγοί έχουν επιβάλει προκειμένου να καλλιεργήσουν ένα «Οικολογικό» πρόσωπο). Έτσι το μόνο σίγουρο που θα προκύψει από μια ενδεχόμενη «απαγόρευση του Κυνηγίου» είναι η κοινωνική πόλωση, η συσκότιση του προβλήματος, … και οι κυνηγοί θα συνεχίζουν να κυνηγούν απτόητοι, ίσως με μεγαλύτερα προβλήματα γενικά για τα ζώα και όχι μόνο τα θηρεύσιμα … Ότι απαγορεύεται γίνεται πιο ποθητό ! Ότι απαγορεύεται είναι ανεξέλεγκτο κοινωνικά !

Το πρόβλημα λοιπόν δεν είναι η απαγόρευση -εδώ και τώρα- αλλά η προσπάθεια επαναρύθμισης αυτής της δραστηριότητας, στα πλαίσια της δημοκρατικής κοινωνίας, των περιβαλλοντικών αναγκαιοτητών και της επιστημονικής κοινότητας.

Οι προσπάθειες άρσης των φραγμών επικοινωνίας μεταξύ περιβαλλοντικών οργανώσεων και κυνηγών πρέπει να ενταθούν και να πάρουν θετικό χαρακτήρα -και από τις δύο πλευρές. Τα αναθέματα και οι συναισθηματικές προσεγγίσεις, δυστυχώς, πρέπει να θεωρηθούν πολυτέλειες και οπωσδήποτε είναι μακριά από κάθε επιστημονική προσέγγιση και πιθανή λύση στο πρόβλημα.

Παραθέτω εδώ κάποιες σκέψεις, σαν προσπάθεια να ανοίξει -ανάμεσα στα άλλα- μια πραγματική συζήτηση για το πρόβλημα «Κυνήγι» στην Ελλάδα.

Η σύγχρονη κυνηγετική δραστηριότητα έχει αποδεσμευτεί πλήρως από την πρωταρχική της λειτουργία, την ικανοποίηση των διατροφικών αναγκών των ανθρώπινων κοινοτήτων. Οι εναπομείναντες Κυνηγοί – Τροφοσυλλέκτες (Λάπωνες, Γιανομάμι, Μπούσμεν κ.λ.π) έχουν τέτοιο βαθμό Κυνηγετικής εξειδίκευσης που η επιβίωσή τους εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από το μέγεθος του πληθυσμού τους (μικρές μετακινούμενες ομάδες) και την πλήρη εκμετάλλευση των θηρεύσιμων ζώων. Τίποτε δεν «πετιέται» από το θήραμα ! Εξ” άλλου, και σε αυτές τις περιπτώσεις το ποσοστό των θηραμάτων στην διατροφή των κυνηγετικών πληθυσμών, δεν ξεπερνάει το 8-10%.

Έτσι λοιπόν η κυνηγετική δραστηριότητα στις μέρες μας είναι μια κατ” εξοχήν αταβιστική συμπεριφορά (παρωχημένη/απολιθωμένη συμπεριφορά που δεν έχει καμία λειτουργική αξία) ειδικά στις κοινωνίες της δύσης, της ευμάρειας και της κατανάλωσης.

Επειδή η επίδραση της ανθρώπινης δραστηριότητας στο περιβάλλον και στους οργανισμούς είναι πολυεπίπεδη και τα αρνητικά αποτελέσματα συσσωρεύονται συνεχώς, έχει καταστεί εξαιρετικά επείγον να αντιμετωπιστεί με συνέπεια και γνώση η διατήρηση των τοπικών πληθυσμών άγριων ζώων. Το να διαχειριστεί κανείς τους τοπικούς πληθυσμούς των άγριων ζώων με γνώμονα τη διατήρηση, αλλά και σε μερικές περιπτώσεις την αύξηση της πυκνότητάς τους, μπορεί να είναι ένα εξαιρετικά δύσκολο εγχείρημα, αλλά οπωσδήποτε δεν είναι κάτι το ακατόρθωτο. Στη περίπτωση όμως που κάποιος θέλει να βελτιώσει τη ποιότητα του πληθυσμού τους, δηλ. να κατευθύνει τη διατήρησή τους σύμφωνα με ιδανικά πρότυπα τα οποία βασίζονται στις βιολογικές τους ιδιαιτερότητες και τους περιορισμούς του φυσικού τους περιβάλλοντος, αυτό το εγχείρημα είναι πολύ πιο δύσκολο.

Σ” αυτή τη περίπτωση οι προσπάθειες θα είναι χωρίς αποτέλεσμα αν πρώτα δεν γίνει πλήρως κατανοητό το βιολογικό πλαίσιο του πληθυσμού προς διαχείριση και το σύνολο των παραμέτρων του φυσικού περιβάλλοντος μέσα στο οποίο αναπτύσσονται. Πραγματικά, είναι πολύ δύσκολο, αν όχι ακατόρθωτο, να διαχειριστεί κανείς σωστά κάτι για το οποίο δεν γνωρίζει τους μηχανισμούς λειτουργίας του, και βέβαια, για να γνωρίσει κανείς αυτούς τους μηχανισμούς είναι ανάγκη και προϋπόθεση ΠΡΩΤΑ να τους μελετήσει.

Η πεποίθηση ότι για να βοηθήσει κανείς στη διατήρηση ενός είδους είναι αρκετό να το «αφήσει στην ησυχία του» μπορεί να εφαρμοστεί σε ειδικές και μόνο περιπτώσεις, όπως για παράδειγμα στις περιπτώσεις πάρκων τα οποία είναι αρκετά μεγάλα και η διαχείρισή τους είναι σε σχετικά καλή κατάσταση. Οπωσδήποτε είναι περισσότερο πολύπλοκες οι απόπειρες διαχείρισης και αυτό αφορά στην πλειοψηφία των περιπτώσεων, εκεί όπου για παράδειγμα υπάρχουν πάρκα ή άλλες προστατευόμενες περιοχές με τη μορφή «νησίδων» εν μέσω εκτεταμένων περιοχών κακής διαχείρισης και μεγάλων πιέσεων από την ανθρώπινη δραστηριότητα.

Το να παρακολουθήσει κανείς τους ζωικούς πληθυσμούς και ενδεχομένως να παρέμβει επάνω τους, όπως για παράδειγμα γίνεται ασκώντας τη κυνηγετική δραστηριότητα, είναι αναγκαίο να γίνει με την απαραίτητη γνώση και τη πιο μεγάλη προσοχή. Το κρίσιμο σημείο για βιώσιμες διαχειριστικές πρακτικές που αφορούν την πανίδα και την άσκηση κυνηγίου είναι: Πρώτα η κατάλληλη τεκμηρίωση και στη συνέχεια η όποια επέμβαση, επίσης με τον πιο κατάλληλο τρόπο.

Η άγρια πανίδα μπορεί να παρουσιαστεί (με ένα τρόπο που δεν δέχεται την αυταξία της φύσης και οπωσδήποτε δεν βρίσκει σύμφωνους όλους του Οικολόγους αυτή η προσέγγιση) όπως ένας λογαριασμός καταθέσεων στη τράπεζα. Εάν χρησιμοποιηθεί μόνο ένα μέρος των τόκων του λογαριασμού, οι καταθέσεις θα αυξηθούν. Εάν καταναλωθεί ένα μεγαλύτερο μέρος από τους τόκους του κεφαλαίου κατάθεσης, αργά ή γρήγορα ο λογαριασμός μας θα αγγίξει τη μηδενική κατάσταση. Εάν χρησιμοποιείται αποκλειστικά και μόνο το σύνολο των τόκων, ο λογαριασμός μας θα παραμείνει στάσιμος στο ύψος των καταθέσεών μας. Ωστόσο, πρέπει να πάρει κανείς υπ” όψιν του το ενδεχόμενο κλοπών που μπορεί να προκύψουν από διάφορους απατεώνες. Αυτή είναι η περίπτωση των λαθροκυνηγών, όπου ο κάθε κυνηγός θα έπρεπε να καταγγείλει απερίφραστα και χωρίς ίχνος τύψεων.

Η Κυνηγετική Κάρπωση βασίζεται σε δύο αρχές:

1. Η θνησιμότητα που οφείλεται στο Κυνήγι θα πρέπει να υποκαθιστά τη φυσική θνησιμότητα (Μέγιστη Παρατεταμένη Κάρπωση)

2. Η Κυνηγετική Κάρπωση θα πρέπει να ρυθμίζεται αναλογικά με τη Ετήσια Καθαρή Αύξηση του πληθυσμού, και τις διαχειριστικές επιδιώξεις σε συγκεκριμένα πλαίσια χρονικής διάρκειας.

Η Μέγιστη Κυνηγετική Κάρπωση προσλαμβάνεται όταν ο αριθμός των ατόμων που αφαιρούνται διαμέσου κυνηγετικής δραστηριότητας είναι ίσος με την Ετήσια Καθαρή Αύξηση του πληθυσμού. Πράγματι μόνο έτσι καθίσταται δυνατό να αφαιρείται χρόνο με το χρόνο ο μέγιστος αριθμός ατόμων διαμέσου της Κυνηγετικής δραστηριότητας, χωρίς να οδηγήσουμε τον πληθυσμό που εξασκούμε πάνω του κυνηγετική πίεση σε κατάρρευση-εξαφάνιση. Ωστόσο θα πρέπει να γίνει κατανοητό ότι δεν υπάρχει μια και μοναδική τιμή όπου ορίζεται το μέγιστο της κυνηγετικής κάρπωσης για κάθε πληθυσμό. Αυτή η τιμή έχει διακυμάνσεις, και εξαρτάται από τις διαχειριστικές επιδιώξεις και το μέγεθος της πυκνότητας του αρχικού πληθυσμού τον οποίο θα υποβάλλουμε σε κυνηγετική πίεση.

Πολύ συχνά επιδιώκουμε να φτάσουμε σ” ένα άριστο σημείο Κυνηγετικής Κάρπωσης το οποίο πιθανόν να μην συμπίπτει με το μέγιστο της κάρπωσης από την οικονομικοκεντρική άποψη του ζητήματος. Πράγματι, για τη μέγιστη κάρπωση με οικονομικούς όρους, είναι ανάγκη να λάβουμε υπ” όψιν μας, ότι το σύνολο της τοπικής πανίδας προς διαχείριση έχει αξίες και άλλου τύπου εκτός της Κυνηγετικής αξίας, όπως για παράδειγμα -μεταξύ άλλων- τουριστική αξία.

Ωστόσο, το κρίσιμο σημείο είναι αυτό που αναφέρθηκε προηγουμένως: Η Μέγιστη Κυνηγετική Κάρπωση ενός πληθυσμού έχει διακυμάνσεις. Μπορεί να τροποποιηθεί ανάλογα με τα χαρακτηριστικά του ίδιου του πληθυσμού και οπωσδήποτε αν θέλουμε να ρυθμίσουμε μέσα σε συγκεκριμένες χρονικές περιόδους τις ενσυνείδητες διαχειριστικές πρακτικές διατήρησης αυτών των πληθυσμών, πρέπει πριν από κάθε άλλη προσπάθεια να προηγηθεί ολοκληρωμένη μελέτη.

Επιπλέον η Κυνηγετική δραστηριότητα, άμεσα και προσθετικά, αποτελεί έναν παράγοντα όχλησης ΚΑΙ σε άλλα, είδη τα οποία ΔΕΝ θηρεύονται σύμφωνα με την κείμενη Νομοθεσία. Το Κυνήγι του αγριογούρουνα για παράδειγμα είναι ένας σοβαρός παράγοντας βίαιας απομάκρυνσης της αρκούδας από τους φυσικούς της βιοτόπους.

Η σύγχρονη «επιλεκτική κυνηγετική δράση» προβλέπει ετήσιους σχεδιασμούς κυνηγίου σε τοπικό επίπεδο, στους οποίους σχεδιάζεται η κάρπωση ενός συγκεκριμένου αριθμού θηραμάτων, και οδηγό τις επαναλαμβανόμενες ανά τακτά χρονικά διαστήματα απογραφές του πληθυσμού τους. Η βασική επιδίωξη του σχεδιασμού είναι να κατευθυνθεί ο πληθυσμός στον οποίον εξασκείται κυνηγετική πίεση, σε ισορροπημένη πληθυσμιακή δομή και θεωρητική εξισορρόπηση του ρυθμού Θήρευσης (θάνατοι) με τον ρυθμό αναγέννησης (γεννήσεις) του πληθυσμού προς Θήρευση. Το επιλεκτικό κυνήγι (όχι πάντα αποδεκτό από βιοηθική άποψη) αντιπροσωπεύει την πιο εξελιγμένη μορφή κυνηγετικής κάρπωσης και ως τέτοια, της οφείλεται η πιο σοβαρή και η πιο αμέριστη υποστήριξη.

Καταλήγω λοιπόν στα εξής σημεία που πρέπει, η Κοινωνία, οι Κυνηγοί και η Νομοθεσία να πάρουν σοβαρά υπ” όψιν τους: Να αλλάξει άρδην η φιλοσοφία εξάσκησης του Κυνηγίου στη κατεύθυνση του καθορισμού ΠΟΥ ακριβώς Κυνηγάμε. Μέχρι σήμερα οριοθετούνται απαγορευμένες περιοχές (στις υπόλοιπες το κυνήγι υπονοείται ότι επιτρέπεται..). Η απαγόρευση περιοχών (Καταφύγια Άγριας Ζωής) από τη άσκηση του κυνηγίου, έχει αποδειχτεί άκαρπη. Θεσμοθετούνται ειδικές περιοχές «επιλεκτικού κυνηγίου» η οποία έχει καθορισμένα σύνορα και ΜΟΝΟ ΕΚΕΙ ΕΠΙΤΡΕΠΕΤΑΙ ΤΟ ΚΥΝΗΓΙ. Στις Πύλες εισόδου και εξόδου καταγράφεται κάθε «αφαίρεση ζώου» για να μπορεί να προκύψει η απαραίτητη μελέτη «βιωσιμότητας» των ειδών που θηρεύονται. Άπαξ και ο αριθμός αφαίρεσης των θηραμάτων επιτεύχθηκε … ο κυνηγότοπος κλείνει !! Και το σημαντικότερο ΠΡΩΤΑ εξασφαλίζεται το σύστημα φύλαξης και βιοπαρακολούθησης των θηρεύσιμων ειδών και στην συνέχεια ο Κυνηγότοπος «ανοίγει» στους Κυνηγούς !!

Για να δούμε … μπορεί να γίνει συζήτηση επ” αυτών ;

About these ads