Για τον Ηράκλειτο ελευθερία σημαίνει αποδοχή της αναγκαιότητας. Διαλέγω αυτό που θέλω σημαίνει αφήνομαι να με οδηγήσουν οι συμπαντικές δυνάμεις, όπως ο λόγος, ο θεός, ο χρόνος, η μοίρα… Άρα ελευθερία και αναγκαιότητα δεν αντιτίθενται, συντίθενται.

Η Ορθοδοξία το βλέπει τελείως διαφορετικά: το πρόσωπο κάνει υπόσταση την ουσία του ελεύθερα, όπως θέλει, άρα δεν έχει καμιά ουσιαστική δέσμευση, λογική εξάρτηση και φυσικό προκαθορισμό. Aυτή είναι η ορθόδοξη αντίληψη για το θεϊκό, άρα και για το ανθρώπινο, αφού ο άνθρωπος έγινε κατ΄ εικόνα και καθ΄ ομοίωσιν και, παρά την πτώσιν, έχει ως τελικό και ύψιστο σκοπό τη θέωσή του!

Είναι δυο τρόποι για να αντιλαμβανόμαστε την ελευθερία – προφανώς με τις παραλλαγές τους. Υπάρχει τρίτος;

Advertisements